KO JE SVE U SIRIJI: Čak 11 strana ratuje u zemlji, SAD, Rusija, Iran, S.Arabija, Izrael, Turska…

Iako se borba protiv ISIL-a u toj zemlji bliži kraju, sukobi u Siriji daleko su od kraja. Uz svu silu različitih skupina i geopolitičkih interesa prisutnih u Siriji, ishod sukoba krajnje je neizvjestan, stoga vriedi revidirati koji su glavni akteri zbivanja u Siriji, te kakvi su njihovi međusobni odnosi.

Rat u Siriji (Foto: Screenshot)

Sirijska vlast

Još od 2011. godine, sirijska vojska nastoji da povrati kontrolu nad teritorijom koju su zauzele terorističke grupe i pobunjenici podpomognuti stranim interesima. Uz podršku Rusije, Irana i Hezbollaha, sirijska vojska borila se protiv ISIL-a, „umerenih“ pobunjenika i džihadističkih grupa poput Al Nusre. Istovremeno, u više navrata sirijska vojska je meta vazdušnih napada Izraela i SAD-a, iako niti jedna od te dve zemalje nisu službeno objavili rat Damasku. Iako se sirijska vlast protivi kurdskim nastojanjima za stvaranje nezavisne države, razna izveštaji govore da Assadova vlast u tajnosti potpomaže kurdske milicije u borbi protiv turske vojske na severu.

ISIL

Ova ozloglašena grupa trenutno je na izdisaju u Siriji i drže još samo sitne enklave nekadašnje teritorije. ISIL je 2014. godine proglasio kalifat na prostoru zauzetih teritorija Sirije i Iraka. Dva najpoznatija ISIL-ova uporišta, Mosul u Iraku i Raka u Siriji, su pali. ISIL je praktično u sukobu sa svima, sirijskom vojskom, pobunjenicima koje podupire SAD, Kurdima, Rusijom, Hezbollahom, Turskom, Iranom.

Rusija

2015. godine, Rusija je započela sa vazdušnim udarima na zahtev sirijske vlasti. Ciljajući ISIL i džihadističke skupine, uključujući one koje financira SAD, ruska kampanja u suradnji sa sirijskom vojskom preokrenula je tok rata u Siriji.

Iran

Iran je od početka bio lojalan saveznik Damasku, pružajući pomoć u oružju i ljudstvu od 2013. godine. Teheran vidi sukob u Siriji kao pokušaj SAD-a, Izraela i Saudijske Arabije da destabiliziraju Bliski istok i potkopaju iranski uticaj u tom području. Iran je pored toga svestan da bi pad aktualne sirijske vlasti bio nedopustiv geopolitički poraz.

Turska

Turska je od početka rata podupirala razne militantne skupine, najviše u nastojanju da suzbije Kurde na severu Sirije. Ankara vidi kurdsku YPG miliciju kao saradnika Kurdistanske radničke stranke, koju turska vlast smatra terorističkom skupinom. Iako su i SAD i Turska fokusirani na rušenje aktualne sirijske vlasti, nedavno su te dve zemlje došle u politički sukob zbog američke pomoći kurdskim snagama u Siriji.

Sjedinjene Američke Države

Uprkos protestiranju sirijske vlasti, SAD su započele sa vazdušnim udarima u Siriji 2014. godine, pod obrazloženjem borbe protiv ISIL-a. Međutim, Vašington nikad nije poricao želju za svrgavanjem Bashara al-Assada, te su shodno tome CIA i Pentagon aktivno uključeni u naoružavanje i obučavanje sirijskih pobunjenika. Amerikanci su u poslednje vrieme fokusirali svoju podršku na Kurde, što je izazvalo reakciju Turske, koja je prošli mesec ušla u Siriju s ciljem da uništi kurdske oružane skupine, u ofanzivi koja opasno prieti da eventualno dođe do sukoba turskih i američkih jedinica.

Izrael

Od početka sirijskog građanskog rata Izrael je izvršio nekoliko desetina vazdušnih udara i raketnih napada na sirijsku teritoriju, tvrdeći da nastoji da spreči krijumčarenje iranskog oružja Hezbollahu. Izrael je takođe u više navrata potpomagao militantne skupine na Golanskoj visoravni, a ujedno je otvoreno podupro stvaranje nezavisnog Kurdistana, što je razljutilo i Ankaru i Damask.

Hezbollah

Hezbollah je šijtski politički pokret i militantna grupa iz Libanona, koji se 2012. godine uključio u sirijski sukob na strani sirijske vlasti. U više navrata Izrael je navodno bombardirao konvoje Hezbollaha u Siriji, napade za koje je Damask rekao da potkopavaju protivterorističke operacije u toj zemlji.

Saudijska Arabija

Saudijci su, zajedno sa svojim partnerima, bili glavni finasijeri raznih pobunjeničkih skupina u Siriji, a mnogi dokazi upućivali su na to da su često potpomagali i razne terorističke skupine poput Al Nusra Fronta. Saudijci najviše žele svrgavanje Assada zbog njegovih dobrih odnosa s Iranom. Prema riječima sirijskog predsednika, Saudijci su Assadu čak nudili ulazak u rat na njegovoj strani sa uslovom da raskine sve veze sa Teheranom.

Al Nusra Front

Trenutno poznata kao Jaba Fateh al-Šam, Al Nusra Front je teroristička skupina koju smatraju sirijskim ogrankom Al Kaide. Organizacija čiji je cilj svrgavanje vlasti i uspostava islamskog emirata sa šerijatskim zakonima, objavila je svoje osnivanje  2012. godine. Ova skupina takođe se borila sa svima pomalo, od sirijske vojske do ISIL-a, ali je u više navrata ostala zabeležena njihova suradnja s takozvanim „umerenim“ pobunjenicima koje financira i podržava Amerika.

Kurdi

Većinu teritorija koja se trenutno nalazi pod njihovom kontrolom, Kurdi su osvojili upravo u borbama protiv ISIL-a. Sirijska vlast oštro se protivi ideji o kurdskoj nezavisnosti, no poslednjih nedelja glavni kurdski problem je turska vojska koja je došla na sever Sirije  kako bi ga „očisitila od terorista“. SAD vojno potpomaže kurdske snage, što je izazvalo bes turske vlasti i narušilo odnose dve  savezničke zemalje.

Što još čeka Siriju?

Budućnost Sirije zaista je neizvesna. Nakon upeha u svladavanju ISIL-a, Sirija je i dalje taoc hrpe nepozvanih stranih vojski. Dok Izrael vreba na Golan na jugu, a Kurdi, poduprti od strane Vašingtona, pozivaju na osamostaljenje severa, biće pravo čudo ako Sirija kao zemlja izađe iz ovog sukoba teritorijalno netaknuta.

Izvor: Tribun.hr

Podelite
  •  
  •  
  •  
  •  

Komentarišite

Inline
Inline